AYA Lifestyle Magazine; recensie eerste jaargang

20 juli 2015|Posted in: Recensie, Vrij werk

“Wij, moslima’s, hadden nood aan een eigen magazine”, dat schrijft Kawtar Najjar in het voorwoord van de eerste editie van AYA Lifestyle Magazine. Een tijdschrift waarin vrouwen niet worden gereduceerd tot lustobjecten, maar de makers willen laten zien dat vrouwen veel meer zijn dan dat, aldus de hoofdredactrice en tevens oprichtster van het kwartaal magazine. “Een blad dat onze tradities, normen en waarden weerspiegelt, verrijkt en zelfs in vraag stelt.” Een blad zonder blote mannen, met bedekkende maar modieuze kleding en verhalen over reizen naar islamitische landen. Inmiddels is het alweer een jaar geleden dat de eerste uitgave van AYA Lifestyle Magazine in de Vlaamse en Nederlandse winkels lag. Een recensie van de eerste jaargang van het tijdschrift voor moslima’s. 

Dat het woord Aya in de titel van het tijdschrift is verwerkt, is waarschijnlijk geen toeval. Naast dat Aya een populaire naam is die jaarlijks aan meer dan honderd Nederlandse babymeisjes wordt gegeven, kan het ook als een verwijzing naar de koran worden gezien. Alle hoofdstukken in de koran (ook wel soera’s genoemd), zijn namelijk opgedeeld in verzen (aya’s). Daarnaast heeft het Arabische woord Aya ook de betekenis van “teken”, “wonder” en “voorbeeld”. Het tijdschrift zelf kiest overigens uitsluitend voor de betekenis “vers” of “teken”, zo blijkt uit een quiz in de eerste editie waarbij “wonder” niet als één van de juiste antwoorden geldt. Zelf zou ik de woordcombinatie “Aya lifestyle” uitleggen als de islamitische manier van leven waar men een voorbeeld aan kan nemen. Dat geeft wat mij betreft ook precies het karakter van het tijdschrift weer.

AYA Lifestyle Magazine versus HODA Magazine

AYA Lifestyle MagazineAYA Lifestyle Magazine onderscheidt zich van andere tijdschriften voor dezelfde doelgroep door haar uitgesproken islamitische karakter. Dat komt het beste naar voren als je AYA Lifestyle Magazine naast HODA Magazine, het tijdschrift over de Marokaaans-Nederlandse vrouw, legt. HODA Magazine is voor de vrouw die zich thuis voelt in de Arabische wereld en dan met name de Marokkaanse. Op bijna elke pagina is een Marokkaanse touch terug te zien, maar er worden ook uitstapjes gemaakt naar landen buiten de Maghreb. Religie speelt soms zijdelings een rol in de artikelen, bijvoorbeeld als het gaat over hoe mode toch islamitisch verantwoord kan zijn, maar de nadruk ligt toch vooral op het culturele aspect van de Marokkaanse samenleving. Daardoor is HODA toegankelijk voor islamitische als niet-islamitische lezeressen. Iedereen die vrolijk wordt van Marokkaanse jurken, muntthee en oosterse woonaccessoires kan zich tot het lezerspubliek rekenen.

Hoewel op de pagina’s van AYA Lifestyle Magazine net zoals in HODA Magazine veel aandacht wordt besteed aan modieuze outfits die passen bij de overtuiging van de moslima, is het vooral de insteek van verhalen die het verschil maakt tussen de twee tijdschriften. Het voornaamste verschil is dat in het merendeel van de artikelen in AYA Lifestyle Magazine een link gelegd wordt met de islam, terwijl dat in HODA Magazine eerder een uitzondering dan de regel is. Dat resulteert in een andere mix van verhalen. Waar je in HODA een verhaal vindt over de importbruidegom, een interview leest met Marokkaanse rolmodellen en er heel veel over beauty gepraat wordt, lees je in AYA wat de waarde is van de vrouw volgens de koran, hoe vasten in het buitenland wordt ervaren en hoe het is om op bedevaart te gaan. In AYA Lifestyle Magazine komt de lezer op bijna elke pagina wel een verwijzing naar de koran, God en zijn boodschapper tegen. Die woorden worden steevast gevolgd door afkortingen voor zinnen zoals Peace and blessings upon him of geprezen en verheven is Hij. Iets wat mij in HODA Magazine nog nooit is opgevallen. Dat maakt het karakter van het tijdschrift uitgesproken islamitisch en wat mij betreft minder toegankelijk voor de niet-islamitische lezeres. Althans in vergelijking met HODA.

Hoewel de redactie van AYA Lifestyle Magazine wel het doel heeft om niet-moslims uit te nodigen om kennis te maken met de leefwereld van de moslima, denk ik dat heel ingewikkeld is om zowel de niet-islamitische als islamitische lezeres op hetzelfde moment aan te spreken. Voor de niet-moslima met weinig of geen kennis van de islam, zal het instapniveau van sommige artikelen in het tijdschrift te hoog zijn. Er mist dan een zekere achtergrondkennis om een artikel te begrijpen. Daarbij blijven er bepaalde vragen die een niet-moslima mogelijkerwijs heeft – maar voor de moslima wellicht vanzelfsprekend zijn – onbesproken. In een artikel over kunst en de islam, zou een niet-moslim ook een passage verwachten over het afbeelden van Mohammed en andere personen. Dat onderwerp is over de jaren zo vaak in het nieuws geweest, maar wordt hier niet eens in een bijzin genoemd. Uit het artikel zou de niet-moslim alleen maar kunnen opmaken, dat er in de islam geen bezwaar tegen kunst is. “Moest de Vormgever kunst verbieden, dan had Hij de schepping in de eerste plaats niet zo mooi gemaakt.” Hetzelfde geldt voor het artikel over de waarde van de vrouw volgens de islam. Ook hierin blijven een aantal standaardvragen van niet-moslims onbeantwoord, denk bijvoorbeeld aan de hoofddoek en het feit dat er getrouwd mag worden met meer dan één vouw. Daarnaast vraag ik mij ook af of voor de niet-islamitische lezeres die zich in de leefwereld van de moslima wil verdiepen, bijzinnen zoals “de meest edele en nobele Profeet Mohammed (sas)” niet net te onaantrekkelijk zijn.

Meer dan alleen blonde meisjes met blauwe ogen

AYA Lifestyle MagazineOndanks de verschillen tussen de insteek van AYA Lifestyle Magazine en HODA Magazine is er één belangrijke overeenkomst tussen beide bladen; allebei de kwartaal tijdschriften beogen wat meer diversiteit in het bladenschap te brengen. Dus de modellen op de pagina’s van deze twee bladen zijn niet alleen maar de blonde meisjes met blauwe ogen die de cover van menig ander tijdschrift sieren. De meiden in deze bladen laten een veel gevarieerder beeld zien; licht, donker, met hoofddoek of juist zonder, postuur van de gemiddelde vrouw of modellenmaatje. Met name in AYA Lifestyle Magazine komt die diversiteit heel duidelijk naar voren door bijvoorbeeld verhalen van bekeerlingen en geboren moslims, geïnterviewden uit Pakistan, Maleisië en Brazilië en foto’s van meisjes met of zonder hoofdbedekking. Hoewel de vrouwen op de pagina’s van AYA van elkaar verschillen, zijn ze allemaal moslima. Het past bij de filosofie die hoofdredactrice Kawtar Najjar in haar eerste hoofdredactionele commentaar uitlegde, namelijk dat AYA een tijdschrift moest worden waarin elke islamitische vrouw zich herkennen, ongeacht haar wortels of culturele afkomst.

De afbeeldingen in AYA Lifestyle Magazine vallen echter niet uitsluitend op vanwege het gevarieerde vrouwbeeld dat ze tonen, maar ook vanwege de creativiteit van de fotografen. De foto’s zijn verfrissend. Zo laat de omslag van de vierde editie van het tijdschrift een meisje zien die een niqaab draagt die gemaakt lijkt te zijn van lichtblauw cadeaupapier met daarop afbeeldingen van hamburgers en stukken watermeloen. Bij haar mond is een stukje van het papier kapot gescheurd zodat precies het rietje van haar roze milkshake er doorheen past. In een andere editie dragen de modellen allemaal verhullende abaya’s in combinatie met felle make-up. De Koningsdag-oranje eyeliner en kanariegele lippenstift contrasteert flink met het ingetogen karakter van de kleding. En in weer een andere editie zijn alle modellen omgetoverd tot moderne sprookjesfiguren. Zo is een meisje in een sierlijk zwart gewaad met hoofddoek, overduidelijk de boze heks uit sneeuwwitje door de manier waarop ze een glimmend rode appel vasthoudt. De beelden zijn spannend en grijpen daardoor de aandacht. De opmaak speelt daarin ook een belangrijke rol. Deze is rustiger gehouden in vergelijking met die van HODA Magazine. Er is gekozen om te werken met een beperkt aantal kleuren en er zijn weinig pagina’s waarop veel kleine afbeeldingen verzameld zijn. Wellicht is het minimalisme te simpel voor de één, maar ik vind het wel lekker rustig.

Grens tussen advertentie en artikel is soms vaag

Wat ik daarentegen wel verwarrend vind is de mate waarin advertorials (advertenties in de vorm van een artikel) en normale artikelen in elkaar lijken over te lopen. Met enige regelmaat is niet duidelijk of de redactie een artikel zelf heeft geschreven, het stuk is aangeleverd door een organisatie of dat iemand heeft betaald voor een beetje verkapte advertentieruimte. Zo duikt het logo van een reisorganisatie maar liefst drie keer op in een artikel van zes pagina’s over een reis naar Palestina, zijn er pagina’s met kledinginspiratie waarbij één kledingmerk explicieter genoemd wordt dan alle anderen en gaat een kwart van het artikel over de ramadan vieren in het buitenland over het reisbureau dat de geïnterviewde in Maleisië heeft. In dit laatste geval heeft de redactie het eigen bedrijf van de geïnterviewde nog enigszins natuurlijk proberen te verwerken door de vraag te stellen welke tips de eigenaar heeft voor mensen die in de ramadan naar Maleisië reizen, maar de redactie heeft niet ingegrepen toen hij geen antwoord gaf op deze vraag en in plaats daarvan een algemeen promotiepraatje voor Maleisië hield. “Hoor je ook graag tijdens het shoppen of wandelen de gebedsoproep buiten? Bid je graag in volgeboekte maar aangename en ruime moskeeën met zich op palmbomen, kokosnoten, ananassen en sarungs? In een land waar er meer vrouwenrechten zijn dan eender waar te wereld? Dan ben je in Maleisië beslist op de juiste bestemming.” Als vervolgens wordt gevraagd wat de geïnterviewde de lezeressen van AYA Lifestyle Magazine wil meegeven, krijgt hij nog twee alinea’s om uit te leggen waarom je voor zijn reisbureau moet kiezen. Dat heeft niets te maken met het onderwerp van het artikel en is echt zonde. 

AYA Lifestyle MagazineWat mij betreft is dat ook het kritiekpunt op AYA Lifestyle Magazine; de redactie mag soms net wat kritischer naar de teksten kijken hun weg naar het tijdschrift vinden. Is er voldoende afwisseling in het type artikelen? Past een bepaalde passage binnen het verhaal of gaat de regel kill your darlings op? En zit er niet ietwat te veel herhaling in het betoog van de schrijver? Met name als er veel gewerkt wordt met lezeressen die zelf hun verhaal doen, zoals het geval lijkt te zijn bij AYA Lifestyle Magazine, is het denk ik belangrijk om als redactie duidelijk je eigen koers te bepalen. Het is geweldig als je enthousiaste lezeressen hebt die een bijdrage aan je tijdschrift willen leveren, maar het moet wel passen binnen het plan van de redactie. Het moet niet zo zijn dat de koers van het blad afhankelijk is van de input van anderen. Ik heb de indruk gekregen dat er best wat steviger bijgestuurd mag worden, al is het maar door wat meer te variëren in de vertelvormen bij de verhalen van lezeressen. Simpelweg om te voorkomen dat je alleen maar ik-verhalen krijgt. Dat bijsturen geldt overigens ook voor de eigen redactieleden.  Zo was het voor mij als lezer niet perse duidelijk wat een vraag “Een paar leuke adressen in Dubai?” doet in een interview over het verschil tussen de ramadan in Dubai en België. Vooral als de geïnterviewde dan ook nog eens met een algemeen antwoord komt over dat je in Dubai leuk kan shoppen en niet één leuke hotspot noemt die ik aan mijn wishlist zou kunnen toevoegen. Zo’n vraag voegt voor mij als lezer dan vrij weinig toe. Ik hoop dan ook dat de redactie het lef dat zij al toont in hun beeldkeuzes, de komende tijd ook toont in haar teksten. Als de artikelen net wat kritischer bekeken worden hebben ze de potentie om  net zo spannend te worden als de foto’s bij de artikelen.

AYA Lifestyle Magazine; geslaagd blad voor de moslima

Al met al is AYA Lifestyle Magazine een tijdschrift dat er goed in slaagt de moslima aan te spreken. Eén van mijn islamitische vriendinnen gaf aan het blad eerder te zullen kopen dan het vergelijkbare HODA Magazine. Juist vanwege het expliciet islamitische karakter van het blad. Ik denk dat het voor AYA Lifestyle Magazine wel een stuk moeilijker is om de niet-moslima aan te spreken, ook al beoogt de redactie dit wel. Dat heeft te maken met het feit dat de niet-islamitische lezeres wellicht struikelt over de vele verwijzingen naar de voor-haar-onbekende koran en belangrijke personen uit de islamitische geschiedenis. Daarnaast zijn er in het tijdschrift onvoldoende de antwoorden te vinden die de niet-moslima wel zoekt. Op dat gebied is HODA Magazine toch laagdrempeliger doordat religie niet in elk verhaal een rol lijkt te spelen. Ondanks dat is AYA Lifestyle Magazine een geslaagd tijdschrift. Zeker voor de moslima. Ik heb moeten gniffelen om de column van studente Radia el-Jafoufi waarin zij haar liefde voor een man bezingt. Een kat zo blijkt later. Ik heb genoten van de beschrijving van kunst in de islam door Sulayman van Ael. Het was een kleurrijk woorden-kunstwerk op zichzelf. Daarnaast werd ik meermaals gegrepen door de mooie foto’s en tekeningen in het tijdschrift. Als de redactie nog net wat kritischer naar de inhoud van hun artikelen gaat kijken en een duidelijke lijn trekt tussen advertenties en journalistieke bijdrages, dan ben ik heelmaal enthousiast. Dat neemt echter niet weg dat ik onder de indruk ben van het verfrissende beeld dat de redactie in haar eerste jaargang heeft neergezet.

AYA Lifestyle MagazineEen abonnement op AYA Lifestyle Magazine kost elf euro per jaar. Dit is exclusief verzendkosten. Een los nummer van het tijdschrift kost drie euro. De vierde editie van AYA was hier een uitzondering op; de EID-editie was dikker dan de andere exemplaren van AYA Lifestyle Magazine en kost daarom 3,50. Een losse editie van HODA Magazine kost vier euro. Een abonnement op dit tijdschrift kost vijftien euro per jaar.

Leave a Reply


You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

*